เมทริกซ์ความเสี่ยงชิ้นส่วนในโครงการ OEM
หนึ่งบรรทัดใน BOM หยุดงานทั้งล็อตได้
รายการวัสดุหนึ่งชุดมีเป็นร้อยบรรทัด และร้อยบรรทัดนั้นไม่ได้มีน้ำหนักเท่ากัน เก้าสิบบรรทัดคุณซื้อที่ไหนก็ได้ สัปดาห์หน้าก็ได้ จากสามเจ้าก็ได้ แต่มีอยู่ไม่กี่บรรทัดที่ตัดสินว่าคุณจะได้ส่งของหรือไม่ บนสเปรดชีตทุกบรรทัดหน้าตาเหมือนกันหมด รหัสชิ้นส่วน คำอธิบาย จำนวน ซัพพลายเออร์ ไม่มีอะไรในนั้นบอกคุณว่าบรรทัดไหนคือตัวที่จะทำให้รอบการผลิตค้าง
ก่อนโครงการเดินเข้าสู่การผลิตจำนวนมาก เราจึงนั่งลงกับ BOM แล้วให้เกรดทีละบรรทัด ไฟแดง ไฟเหลือง ไฟเขียว ใช้ชุดสีเดียวกับการตรวจ DFX ของเรา และด้วยเหตุผลเดียวกัน เกรดบังคับให้ต้องตัดสินใจ และการตัดสินใจที่ถูกเขียนไว้จะมีคนตามต่อจริง
สี่คำถามที่อยู่เบื้องหลังทุกเกรด
เราถามสี่เรื่องเดิมกับทุกบรรทัด และคำตอบเป็นตัวกำหนดสี
มีแหล่งจัดหารายที่สองไหม ไม่ใช่บนกระดาษ แต่คือมีใครเอาชิ้นส่วนจากซัพพลายเออร์อีกรายมาประกอบและทดสอบจริงแล้วหรือยัง ตัวเลือกที่ผ่านการรับรอง กับชื่อที่ลอยอยู่ในรายการ เป็นคนละเรื่องกัน
lead time ยาวแค่ไหน ชิ้นส่วนสองสัปดาห์เหลือที่ให้คุณขยับตัว ส่วนชิ้นส่วนที่เสนอมาที่ 8 ถึง 12 สัปดาห์ แปลว่าคุณต้องตัดสินใจล่วงหน้าสามเดือนก่อนวันที่ต้องใช้ ซึ่งมักเป็นช่วงที่ตัวเลขพยากรณ์ยังไม่นิ่ง
ชิ้นส่วนมาตรฐานหรือสเปกพิเศษ ของในแคตตาล็อกมีตลาดรองรับอยู่ข้างหลัง ส่วนของสเปกพิเศษมีสายการผลิตเดียว และสายนั้นมีลูกค้ารายอื่นด้วย
เปลี่ยนแล้วกระทบการรับรองไหม ข้อที่คนประเมินต่ำที่สุด ถ้าการสลับชิ้นส่วนหมายถึงต้องรัน EMC ความปลอดภัย หรือความเข้ากันได้ทางชีวภาพใหม่ คิวห้องปฏิบัติการจะกลายเป็น lead time ตัวจริงของคุณ และคิวห้องปฏิบัติการไม่สนใจกำหนดส่งของคุณเลย
เมทริกซ์จากโครงการ UV-C
นี่คือผลที่ออกมาจากผลิตภัณฑ์แบบพกพาที่มีฟังก์ชันฆ่าเชื้อด้วย UV-C ซัพพลายเออร์อธิบายด้วยประเภท ไม่ระบุชื่อ
| ชิ้นส่วน | เกรด | ความเสี่ยงมาจากไหน | มาตรการที่ใช้ |
|---|---|---|---|
| 275nm UV-C LED | แดง | ชิ้นส่วนสเปกพิเศษ lead time 8 ถึง 12 สัปดาห์ มีแหล่งที่ผ่านการรับรองรายเดียว | เริ่มรับรองซัพพลายเออร์รายที่สองทันที และออกแบบ footprint ของแพ็กเกจให้ตัวสำรองใส่แทนได้ |
| ผ้าสะท้อนแสงทนรังสี UV | เหลือง | วัสดุที่มีฐานซัพพลายเออร์แคบ และอ่อนไหวต่อการจัดคิวการผลิต | ลงคำสั่งซื้อแบบครอบคลุมล่วงหน้าเพื่อล็อกกำลังการผลิต และเลี้ยงโรงทอไว้สองราย |
| พัดลม | เหลือง | ชิ้นส่วนมาตรฐาน แต่กำลังการผลิตแกว่งตามฤดูกาล | คำสั่งซื้อแบบครอบคลุม บวกแหล่งสำรองที่กันไว้ |
| ซิปกันน้ำ | เขียว (ยังต้องบริหาร) | แบรนด์เดียว สเปกเฉพาะ แต่ประวัติการจัดส่งนิ่ง | สั่งล่วงหน้า 6 สัปดาห์ และคงข้อสัญญาแจ้งยุติการผลิตให้มีผลอยู่เสมอ |
| PCBA และ MCU | เขียว | ทดแทนกันได้สูง มีแหล่งที่ผ่านการรับรองหลายราย | ใช้สองซัพพลายเออร์เป็นมาตรฐาน เขียนเฟิร์มแวร์ให้รันได้บนแพลตฟอร์มคอนโทรลเลอร์สองตัว |
ตัวที่สำคัญจริงคือ LED ความยาวคลื่นเฉพาะทาง lead time ยาว และแหล่งที่ผ่านการรับรองรายเดียว สามอย่างมาอยู่บนบรรทัดเดียวกัน ความเสี่ยงด้านชิ้นส่วนกระจุกตัวได้มากที่สุดก็ประมาณนี้ และในวันที่เราให้เกรดมัน มันยังไม่มีปัญหาอะไรเลย นั่นคือเหตุผลที่การให้เกรดต้องเกิดก่อนการผลิตจำนวนมาก ไม่ใช่ระหว่างนั้น เพราะกว่าปัญหาแหล่งเดียวจะโผล่ให้เห็น สายการผลิตก็หยุดไปแล้ว
ไฟแดงดวงนั้นพาสองเรื่องตามมา เรื่องแรกเป็นเรื่องเชิงพาณิชย์ คือเริ่มงานรับรองแหล่งจัดหารายที่สองทันที เดินคู่ขนานไปกับแผนเดิม อีกเรื่องเป็นการตัดสินใจด้านการออกแบบที่ตอนนั้นแทบไม่มีต้นทุน เรารักษา footprint ของแพ็กเกจให้เข้ากันได้ เพื่อให้ LED ตัวสำรองใส่แทนได้โดยไม่ต้องรื้อบอร์ดใหม่ พอแม่พิมพ์และบอร์ดถูกฟรีซ ทางเลือกนี้ก็หายไป
เขียวไม่ได้แปลว่าเลิกมองได้
ซิปคือบรรทัดที่คนเถียงกันมากที่สุด แบรนด์เดียว สเปกเฉพาะ ไม่มีตัวแทน ถ้าดูแค่ข้อ “มีแหล่งที่สองไหม” มันควรเป็นแดง แต่ประวัติการจัดส่งนิ่งมาตลอด lead time สั้น และตัวชิ้นส่วนก็ไม่ได้พิสดาร การให้ไฟแดงกับมันคือการเผากำลังวิศวกรรมไปกับปัญหาที่ไม่มีอยู่จริง
เราจึงบริหารมันเป็นเขียว พร้อมกฎประจำหนึ่งข้อ สั่งล่วงหน้า 6 สัปดาห์ ทุกครั้ง พูดให้ชัดคือ “แหล่งเดียวแต่นิ่ง” กับ “หลายแหล่งแต่ไม่นิ่งสักราย” เป็นความเสี่ยงคนละชนิด แบบแรกจัดการได้ด้วยจังหวะการสั่งซื้อบวกสัญญาณเตือนก่อนยุติการผลิต ส่วนแบบที่สองต้องแก้ที่โครงสร้างฐานซัพพลายเออร์ และการสั่งล่วงหน้าช่วยอะไรไม่ได้เลย
แปลงเกรดให้กลายเป็นงานจริง
สีบนสเปรดชีตเฉย ๆ ไม่มีค่าอะไร มีสี่อย่างที่ทำให้มันเป็นของจริง
ความแม่นของการพยากรณ์เป็นตัวขับชิ้นส่วน lead time ยาว กับชิ้นส่วน 8 ถึง 12 สัปดาห์ คุณต้องผูกตัวเลขล่วงหน้าหลายเดือนก่อนความต้องการจะยืนยัน ถ้าตัวเลขพยากรณ์ยังหลวม ก็พูดออกมาตรง ๆ แล้วให้การตัดสินใจซื้อแบกความไม่แน่นอนนั้นอย่างเปิดเผย
คำสั่งซื้อแบบครอบคลุม เทียบกับสต็อกสำรอง คำสั่งซื้อแบบครอบคลุมล็อกกำลังการผลิตของซัพพลายเออร์ได้โดยไม่ต้องรับของทั้งหมดมาพร้อมกัน ซึ่งเข้ากับชิ้นส่วนไฟเหลืองที่คอขวดคือกำลังการผลิต ส่วนสต็อกสำรองกินเงินและกินพื้นที่ แต่คุ้มครองช่วงที่การจัดส่งสะดุด โครงการส่วนใหญ่ใช้ทั้งสองอย่าง กับคนละบรรทัดกัน
การแจ้งยุติการผลิต ถามเป็นลายลักษณ์อักษรว่าคุณจะได้รับแจ้งล่วงหน้านานแค่ไหนก่อนชิ้นส่วนถูกเลิกผลิต หนังสือแจ้งที่ให้เวลาหกเดือนคืองานวิศวกรรมที่บริหารได้ ส่วนการรู้ตอนใบสั่งซื้อถูกตีกลับ ไม่ใช่
การรับรองแหล่งที่สองคือการประกอบจริง ไม่ใช่การโทรถาม สั่งตัวอย่าง ประกอบ ทดสอบ บันทึกผล ภายใต้ ISO 13485 การควบคุมซัพพลายเออร์และการควบคุมการเปลี่ยนแปลงอยู่ในระบบคุณภาพอยู่แล้ว งานรับรองจึงทิ้งบันทึกไว้ให้คุณชี้ได้ ในวันที่มีคนถามว่าทำไมการเปลี่ยนครั้งนั้นถึงปลอดภัย
ตำแหน่งของงานนี้ในกระบวนการของเรา
Gooten ผลิตสินค้าอิเล็กทรอนิกส์อยู่ที่เขตต้าหยา ไถจง มาตั้งแต่ปี 1996 โดย R&D ฝ่ายผลิต และประกันคุณภาพอยู่ในไซต์เดียวกัน ได้รับการรับรอง ISO 13485:2016 และ ISO 9001:2015 การตรวจความเสี่ยงของ BOM อยู่ในเฟสแม่พิมพ์และต้นทุนของกระบวนการห้าขั้นตอน วางคู่กับการตัดสินใจเรื่องแม่พิมพ์และ MOQ เพราะทั้งสองอย่างผูกเงินไว้กับแผนปริมาณ และทั้งสองอย่างแพงมากเมื่อต้องกลับมารื้อทีหลัง
หากคุณมี BOM อยู่ในมือแล้วยังไม่แน่ใจว่าบรรทัดไหนคือบรรทัดอันตราย ส่งคำถามมาหาเรา พร้อมรายการชิ้นส่วนและปริมาณเป้าหมาย วิศวกรของเราจะให้ความเห็นเบื้องต้นกลับไปภายใน 2 วันทำการ ภายใต้ NDA
คำถามที่พบบ่อย
อะไรทำให้ชิ้นส่วนหนึ่งมีความเสี่ยงสูง?
สี่อย่างรวมกัน ไม่มีตัวแทนที่ผ่านการรับรอง lead time ยาว เป็นของสเปกพิเศษไม่ใช่ของในแคตตาล็อก และการเปลี่ยนจะไปกระตุ้นการทดสอบซ้ำด้านความปลอดภัยหรือการรับรอง อย่างใดอย่างหนึ่งเดี่ยว ๆ ยังบริหารได้ แต่สองอย่างขึ้นไปบนบรรทัดเดียวกันคือจุดที่โครงการเจ็บ
ควรตรวจความเสี่ยงของ BOM ตอนไหน?
ก่อนการผลิตจำนวนมาก ในเฟสที่แม่พิมพ์และต้นทุนถูกล็อก เร็วพอที่ไฟแดงยังเปลี่ยนแบบได้ เพราะการรักษา footprint ให้เข้ากันได้นั้นไม่มีต้นทุน ตราบใดที่บอร์ดยังเปิดอยู่
ชิ้นส่วนที่มีแหล่งจัดหาเดียวเป็นปัญหาเสมอไหม?
ไม่ แหล่งเดียวที่มีประวัติจัดส่งนิ่งและ lead time สั้น บริหารได้ด้วยจังหวะการสั่งซื้อและข้อตกลงแจ้งยุติการผลิต สิ่งที่ทำให้แหล่งเดียวอันตรายคือการที่มันมาพร้อม lead time ยาว สเปกพิเศษ หรือมีการทดสอบซ้ำเพื่อการรับรองห้อยอยู่กับทุกการเปลี่ยนแปลง
มี NDA ให้ก่อนการหารือทางเทคนิคใด ๆ